1 A gdy skazano, żebyśmy płynęli do Włoch, oddano i Pawła, i niektóre inne więźnie setnikowi, imieniem Julijuszowi, roty Augustowej.2 wsiadłszy w okręt Adramiteński, mając płynąć podle krain Azyi, puścili się od brzegu, a był z nami Arystarchus, Macedończyk z Tesaloniki.3 A drugiego dnia przypłynęliśmy do Sydonu, Julijusz ludzko się Pawłowi stawiwszy, pozwolił mu iść do przyjaciół, aby wczasu zażył.4 A stamtąd się puściwszy, przypłynęliśmy pod Cypr, dlatego że były wiatry przeciwne.5 A przepłynąwszy ono morze, które jest podle Cylicyi i Pamfilii, przybyliśmy do Miry, miasta Licyjskiego.6 A tam setnik znalazłszy okręt Aleksandryjski, który płynął do Włoch, wsadził nas weń.7 A gdyśmy przez wiele dni z wolna płynęli, a zaledwie przeciwko Knidowi przyjechali, że nam wiatr nie dopuszczał, popłynęliśmy pod Kretę podle Salmonu.8 A ledwie ją przeminąwszy, przyszliśmy na miejsce niektóre, które piękne porty, od którego blisko było miasto Lasea.9 A gdy czas niemały wyszedł, i już było niebezpieczne żeglowanie, przeto już był i post przeminął, napominał je Paweł,10 Mówiąc do nich: Mężowie! widzę ja, iż z ukrzywdzeniem i z wielką szkodą nie tylko towarów i okrętów, ale też i dusz naszych będzie to żeglowanie.11 Jednak setnik więcej ufał sprawcy okrętu i sternikowi, niż temu, co Paweł powiadał.12 A gdy nie było portu sposobnego ku zimowaniu, wiele ich radę dawało puścić się stamtąd, owaby jakożkolwiek mogli przeprawiwszy się do Fenicyi, przezimować u portu Kreteńskiego, który leży między wiatrem południowym i zachodnim.13 A gdy powionął wiatr z południa, mniemając, że swego przedsięwzięcia dopięli, puściwszy się od brzegu, płynęli blisko Krety.14 Lecz niedługo potem uderzył na nie wiatr gwałtowny, który zowią Euroklidon.15 A gdy był okręt porwany, a nie mógł się oprzeć wiatrowi, puściwszy się płynęliśmy.16 A gdyśmy pod niektórą małą wysepkę przypłynęli, którą zowią Klauda, ledwieśmy mogli bacik zatrzymać.17 Który wciągnąwszy, ratunku używali, podpasawszy okręt, a bojąc się, żeby nie wpadł na hak, spuściwszy żagle, tak płynęli.18 A iż nami nawałności bardzo miotały, towary wyrzucili.19 A trzeciego dnia rękami naszemi okrętowe naczynia wyrzuciliśmy.20 Lecz gdy się ani słońce, ani gwiazdy przez wiele dni nie ukazały, a nawałność niemała nalegała, na odjęta była nadzieja, żebyśmy byli mogli być zachowani.21 A gdyśmy długo nie jedli, tedy Paweł stojąc w pośrodku ich rzekł: Mieliście zaprawdę, o mężowie! usłyszawszy mię, nie puszczać się od Krety, a tak ujść tej straty i zguby.22 Lecz i teraz napominam was, abyście byli dobrej myśli; boć nie zginie z was żadna , oprócz okrętu.23 stanął przy mnie tej nocy Anioł Boga tego, któregom ja jest i któremu służę;24 Mówiąc: Nie bój się, Pawle! musisz stawiony być przed cesarzem, a oto darował ci Bóg wszystkich, którzy płyną z tobą.25 Przetoż bądźcie dobrej myśli, mężowie! albowiem wierzę Bogu, że tak będzie, jako mi powiedziano.26 A musimy opaść na niektórej wyspie.27 A gdy przyszła noc czternasta, a myśmy się błąkali po morzu Adryjatyckiem, około północy zdało się żeglarzom, iż się im okazywała niektóra kraina.28 Tedy spuściwszy sznur z ołowiem, znaleźli głębiej dwadzieścia sążni; a maluczko odpłynąwszy, spuścili ołów i znaleźli piętnaście sążni.29 A bojąc się, aby na miejsca ostre nie wpadli, zrzuciwszy cztery kotwice z steru, pragnęli, aby dzień był.30 A gdy żeglarze myślili z okrętu uciec i spuścili bacik na morze, chcąc rzekomo od przodku okrętu zarzucać kotwice,31 Rzekł Paweł setnikowi i żołnierzom: ci nie zostaną w okręcie, wy zachowani być nie możecie.32 Tedy żołnierze obcięli powrozy u bacika i dopuścili mu odpaść.33 A między tem niż się rozedniało, napominał Paweł wszystkie, aby pokarm przyjęli, mówiąc: Dziś temu czternasty dzień, jako czekając trwacie bez pokarmu, nic nie jedząc.34 Dlatego proszę was, abyście pokarm przyjęli; bo to służy ku zachowaniu waszemu, gdyż żadnego z was włos z głowy nie spadnie.35 A to rzekłszy i chleb wziąwszy, podziękował Bogu przed wszystkimi i złamawszy począł jeść.36 Zatem wszyscy będąc lepszej myśli i sami pokarm przyjmowali.37 A było nas wszystkich dusz w okręcie dwieście siedmdziesiąt i sześć.38 Będąc tem pokarmem nasyceni, ulżenie czynili okrętowi, wyrzucając zboże w morze.39 A gdy był dzień, nie poznali ziemi; obaczyli niejaką odnogę mającą brzeg, do którego uradzili jeźliby mogło być, przybić okręt.40 A wyciągnąwszy kotwice, puścili się na morze; a rozpuściwszy zawiasy sterowe i podniósłszy żagiel po wietrze, mieli się do brzegu;41 Ale napadłszy na miejsce, które miało z obu stron morze, otrącili okręt; a przodek okrętu uwięznąwszy, został nie ruszając się, lecz zad rozbijał się od gwałtownych wałów.42 Tedy żołnierze radzili, aby więźnie pozabijali, iżby który wypłynąwszy nie uciekł.43 Ale setnik chcąc zachować Pawła, pohamował je od tego przedsięwzięcia i tym, którzy mogli pływać, aby się wprzód w morze puścili i na brzeg wyszli;44 Inni zasię, niektórzy na deskach, a niektórzy na sztukach okrętu. I tak się stało, że wszyscy zdrowo wyszli na ziemię.
1 A gdy zdrowo uszli, dopiero poznali, onę wyspę Melitą nazywano.2 Ale on gruby lud pokazał nam nie lada ludzkość; zapaliwszy stos drew, przyjęli nas wszystkich dla deszczu padającego i dla zimna.3 A gdy Paweł nagarnął gromadę chrustu i kładł na ogień, wyrwawszy się żmija z gorąca, przypięła się do ręki jego.4 A gdy on lud gruby ujrzał onę gadzinę wiszącą u ręki jego, mówili jedni do drugich: Pewnie ten człowiek jest mężobójcą; bo choć z morza uszedł, przecię mu żywym być nie dopuściła.5 Lecz on otrząsnąwszy onę gadzinę w ogień, nic złego nie ucierpiał.6 A oni czekali, żeby opuchł albo nagle upadłszy umarł; a gdy tego długo czekali, a widzieli, iż mu się nic złego nie stało, odmieniwszy się, mówili, że jest Bogiem.7 A przy miejscach miał folwarki onej wyspy, imieniem Publijusz, który przyjąwszy nas, przez trzy dni przyjacielsko podejmował.8 I stało się, że ojciec onego Publijusza, mając gorączkę i biegunkę, leżał; do którego Paweł wszedłszy modlił się, a włożywszy nań ręce uzdrowił go.9 To gdy się stało, drudzy, którzy byli złożeni chorobami na onej wyspie, przychodzili i byli uzdrowieni;10 Którzy nam też wielką uczciwość wyrządzali, a gdyśmy płynąć mieli, nakładli nam, czego było potrzeba.11 A po trzech miesiącach puściliśmy się w okręcie Aleksandryjskim, który zimował na onej wyspie, mającym za herb Kastora i Polluksa.12 A przypłynąwszy do Syrakus, zamieszkaliśmy tam trzy dni.13 A stamtąd płynąc kołem, przybyliśmy do Regijum, a po jednym dniu, gdy powstał wiatr południowy, wtórego dnia płynęliśmy do Puteolów.14 Gdzie znalazłszy braci, uproszeniśmy byli od nich, żebyśmy zamieszkali u nich przez dni; a takieśmy szli do Rzymu.15 Stąd, gdy usłyszeli bracia o nas, wyszli przeciwko nam aż do rynku Appijuszowego i do Trzech Karczem; których gdy Paweł ujrzał, podziękowawszy Bogu, wziął śmiałość.16 A gdyśmy przyszli do Rzymu, setnik oddał więźnie hetmanowi wojska; ale Pawłowi dopuszczono, mieszkać osobno z żołnierzem, który go strzegł.17 I stało się po trzech dniach, że zwołał Paweł przedniejszych z Żydów; a gdy się zeszli, rzekł do nich: Mężowie bracia! ja nic nie uczyniwszy przeciwko ludowi i zwyczajom ojczystym, będąc związany w , podanym jest w ręce Rzymian;18 Którzy wysłuchawszy mię, chcieli mię wypuścić dlatego, że we mnie żadnej winy godnej śmierci nie było.19 Lecz gdy się temu sprzeciwiali , musiałem apelować do cesarza; nie żebym miał naród mój w czem oskarżać.20 Dla tej tedy przyczyny zwołałem was, abym się z wami ujrzał i rozmówił; albowiem dla nadziei ludu Izraelskiego tym łańcuchem jestem opasany.21 Lecz oni rzekli do niego: My aniśmy listów dostali o tobie z Judzkiej ziemi, ani kto z braci przyszedłszy oznajmił, albo mówił o tobie co złego.22 byśmy radzi od ciebie słyszeli, co rozumiesz; albowiem o tej sekcie wiemy, iż wszędzie przeciwko niej mówią.23 A postanowiwszy mu dzień, przyszło ich do niego do gospody niemało, którym z doświadczeniem wykładał królestwo Boże, namawiając ich do tych rzeczy, które są o Jezusie, z Mojżeszowego i z proroków, od poranku aż do wieczora.24 Tedy niektórzy uwierzyli temu, co mówił, a niektórzy nie uwierzyli.25 A będąc niezgodnymi między sobą, rozeszli się, gdy Paweł rzekł to słowo: Iż dobrze Duch Święty powiedział przez Izajasza proroka, do ojców naszych,26 Mówiąc: Idź do tego ludu, a mów: Słuchem słuchać będziecie, ale nie zrozumiecie, a widząc widzieć będziecie, ale nic nie ujrzycie;27 Albowiem zgrubiało serce ludu tego, a ciężko uszyma słyszeli i zamrużyli oczy swe, aby oczyma nie widzieli, a uszyma nie słyszeli, i sercem nie zrozumieli, i nie nawrócili się, a uzdrowiłbym je.28 Niechże wam tedy wiadomo będzie, iż poganom posłane jest to Boże, a oni słuchać będą.29 A gdy to on rzekł, odeszli Żydowie, mając między sobą wielki spór.30 I mieszkał Paweł przez całe dwa lata w najemnej gospodzie swojej, i przyjmował wszystkich, którzy przychodzili do niego;31 Każąc o królestwie Bożem i ucząc tych rzeczy, które są o Panu Jezusie Chrystusie, ze bezpieczeństwem bez przeszkody.
1 Paweł, sługa Jezusa Chrystusa, powołany Apostoł, odłączony ku opowiadaniu Bożej;2 Którą przedtem obiecał przez proroki swoje w pismach świętych,3 O Synu swoim, który się narodził z nasienia Dawidowego według ciała;4 A pokazał się Synem Bożym możnie, według Ducha poświęcenia, przez zmartwychwstanie, to jest o Jezusie Chrystusie, Panu naszym.5 Przez którego wzięliśmy łaskę i urząd apostolski ku posłuszeństwu wiary między wszystkimi narody, dla imienia jego;6 Między którymi jesteście i wy powołani od Jezusa Chrystusa.7 Wszystkim, którzy jesteście w Rzymie, umiłowanym Bożym, powołanym świętym, łaska niech będzie wam i pokój od Boga, Ojca naszego, i od Pana Jezusa Chrystusa.8 Najprzód dziękuję Bogu mojemu przez Jezusa Chrystusa za was wszystkich, wiara wasza słynie po wszystkim świecie.9 Świadkiem mi bowiem jest on Bóg, któremu służę w duchu moim w Ewangielii Syna jego, iż bez przestanku wzmiankę o was czynię,10 Zawsze w modlitwach moich prosząc, iżby mi się kiedykolwiek droga zdarzyła za wolą Bożą przyjść do was.11 pragnę was widzieć, abym wam mógł udzielić jakiego daru duchownego ku utwierdzeniu waszemu;12 To jest, abyśmy się u was zobopólnie ucieszyli przez społeczną wiarę, i waszę, i moję.13 A nie chcę, abyście i wy wiedzieć nie mieli, bracia! żem często zamyślał pójść do was; (alem był dotąd zawściągniony), abym miał jaki pożytek i między wami, jako i między inszymi pogany.14 I Grekom, i grubym narodom, i mądrym, i głupim jestem dłużnikiem,15 Tak, iż ile ze mnie jest, gotowym jest i wam, którzyście w Rzymie, Ewangieliję opowiadać.16 Albowiem nie wstydzę się za Ewangieliję Chrystusową, ponieważ jest mocą Bożą ku zbawieniu każdemu wierzącemu, Żydowi najprzód, potem i Greczynowi.17 Bo sprawiedliwość Boża w niej bywa objawiona z wiary w wiarę, jako napisano: Że sprawiedliwy z wiary żyć będzie.18 Bo gniew Boży objawia się z nieba przeciwko wszelkiej niepobożności i niesprawiedliwości tych ludzi, którzy zatrzymują prawdę Bożą w niesprawiedliwości.19 iż co może być wiedziano o Bogu, jest w nich jawno, gdyż im Bóg objawił.20 Bo rzeczy jego niewidzialne od stworzenia świata, przez rzeczy uczynione widzialne bywają, to jest ona wieczna jego moc i bóstwo, na to, aby oni byli bez wymówki.21 Przeto iż poznawszy Boga, nie chwalili jako Boga, ani mu dziękowali, znikczemnieli w myślach swoich i zaćmiło się bezrozumne serce ich;22 Mieniąc się być mądrymi, zgłupieli;23 I odmienili chwałę nieskazitelnego Boga w podobieństwo obrazu skazitelnego człowieka i ptaków, i czworonogich zwierząt, i płazów.24 A przetoż podał je Bóg pożądliwościom serc ich ku nieczystości, aby lżyli ciała swoje między sobą,25 Jako te, którzy odmienili prawdę Bożą w kłamstwo i chwalili stworzenie, i służyli mu raczej niż Stworzycielowi, który jest błogosławiony na wieki. Amen.26 Dlatego podał je Bóg w namiętności sromotne, gdyż i ich odmieniły używanie przyrodzone w ono, które jest przeciwko przyrodzeniu.27 Także i mężczyźni opuściwszy przyrodzone używanie niewiasty, zapalili się w swej pożądliwości jedni ku drugim, mężczyzna z mężczyzną hańbę płodząc, a nagrodę należącą błędowi swemu na się biorąc.28 A jako się im nie upodobało mieć w znajomości Boga, tak też Bóg je podał w umysł opaczny, aby czynili, co nie przystoi;29 Napełnieni będąc wszelakiej , , przewrotności, łakomstwa, złości, pełni zazdrości, morderstwa, sporu, zdrady, złych obyczajów;30 Zausznicy, obmówcy, Boga nienawidzący, potwarcy, pyszni, chlubni, wynalazcy złych rzeczy, rodzicom nieposłuszni,31 Bezrozumni, przymierza nie trzymający, bez przyrodzonej miłości, nieprzejednani i niemiłosierni;32 Którzy poznawszy prawo Boże, iż ci, co takowe rzeczy czynią, godni są śmierci, nie tylko sami je czynią, ale też przestawają z tymi, co je czynią.
Słowniczek archaizmów (31)
tedy
wtedy, zatem
kędy
gdzie
przeto, przetoż
dlatego
zowią
nazywają
iż, iżby
że
nazajutrz
następnego dnia
ostatek
reszta
wszystka, wszystkiem
cały, każdy
dusza
życie, osoba, człowiek
albowiem
ponieważ, bo
zasię
zaś, natomiast
snać
może, być może
jeźli, jeźliby
jeśli
wszakże
jednak, przecież
rozkazał
polecić, nakazać; polecenie
pomsta
zemsta; kara
onego, onej, onych
ten, tamten
przedniejszy, przedniejszych
najznamienitszy, naczelny
precz
daleko, na zewnątrz
siedm
siedem
jeruzalemie
Jerozolima
żydowie
Żydzi
zakonu
Prawo Mojżeszowe (Tora)
jedno
tylko (np. „jedno wierz” = tylko wierz)
zbawienie
wybawienie
ewangielii, ewangieliję
ewangelia, Dobra Nowina
wżdy
jednak, mimo to
owszem
przeciwnie; owszem
niewiasty
kobieta
nieprawości
bezprawie, grzech
wszeteczeństwa
rozpusta, niemoralność
Biblia Gdańska, wyd. 1881, domena publiczna
Rozważanie dnia
Mały początek
Łk 13
Jezus porównuje królestwo Boże do ziarna gorczycy, które wyrasta w drzewo, i do zakwasu, którym kobieta zaczyna całe ciasto. Oba obrazy mówią o niepozornym początku i ukrytym, lecz nieodpartym wzroście. W świecie ceniącym spektakularne efekty łatwo lekceważyć małe, codzienne akty wiary: modlitwę w kuchni, uprzejmość wobec trudnego współpracownika, wierność w drobiazgach. Bóg często działa tak, że nie widać go od razu. Dziś nie próbuj dokonać czegoś wielkiego. Zrób jedną małą, dobrą rzecz i zostaw skutki Panu, który rozwija to, co zasiane w jego imieniu. Wierność w małym to już uczestnictwo w jego królestwie.
Modlitwa: Panie, naucz mnie cenić małe kroki i ufać, że ty sprawisz wzrost.