1 Waga fałszywa jest Panu; ale gwichty sprawiedliwe podobają mu się.2 Za pychą przychodzi hańba; ale przy pokornych jest mądrość.3 Szczerość ludzi cnotliwych prowadzi ich; ale przewrotność przestępców potraci ich.4 Niepomogą bogactwa w dzień gniewu; ale sprawiedliwość wybawia od śmierci.5 Sprawiedliwość uprzejmego sprawuje drogę jego; lecz bezbożny dla bezbożności swojej upada.6 Sprawiedliwość uprzejmych wybawia ich: ale przewrotni w złościach pojmani bywają.7 Gdy umiera człowiek niepobożny, ginie nadzieja jego, a oczekiwanie mocarzy niszczeje.8 Sprawiedliwy z ucisku wybawiony bywa; ale niepobożny przychodzi na miejsce jego.9 Obłudnik usty kazi przyjaciela swego; ale sprawiedliwi umiejętnością wybawieni bywają.10 Z szczęścia sprawiedliwych miasto się weseli; a gdy giną niezbożni, bywa radość.11 Dla błogosławieństwa sprawiedliwych bywa wywyższone miasto; ale dla ust bywa wywrócone.12 Głupi gardzi bliźnim swym; ale mąż roztropny milczy.13 Obmówca obchodząc objawia tajemnice; ale kto jest wiernego serca, tai zwierzonej rzeczy.14 Gdzie dostatecznej rady, lud upada; ale gdzie wiele radców, tam jest wybawienie.15 Bardzo sobie szkodzi, kto za obcego ręczy; ale kto się chroni rękojemstwa, bezpieczen jest.16 uczciwa dostępuje sławy, a mocarze mają bogactwa.17 Człowiek uczynny dobrze czyni swej; ale okrutnik trapi ciało swoje.18 Niezbożnik czyni dzieło omylne; ale kto sieje sprawiedliwość, ma zapłatę trwałą.19 Jako sprawiedliwość jest ku żywotowi, tak kto naśladuje złości, bliski jest śmierci.20 Obrzydliwością są Panu przewrotni sercem; ale mu się podobają, którzy żyją bez zmazy.21 Złośnik, choć sobie innych na pomoc weźmie, nie ujdzie; ale sprawiedliwych zachowane będzie.22 Niewiasta piękna a głupia jest jako kolce złote w pysku u świni.23 Żądza sprawiedliwych jest ku dobremu; ale oczekiwanie niepobożnych, .24 Nie jeden udziela szczodrze, a mu przybywa; a drugi skąpi więcej niż trzeba, a wżdy ubożeje.25 Człowiek szczodrobliwy bywa bogatszy; a kto nasyca, sam też będzie nasycony.26 Kto zatrzymuje zboże, tego lud przeklina; ale błogosławieństwo nad głową tego, który je sprzedaje.27 Kto pilnie szuka dobrego, nabywa przyjaźni; ale kto szuka złego, przyjdzie nań.28 Kto ufa w bogactwach swych, ten upadnie; ale sprawiedliwi jako latorośl zielenieć się będą.29 Kto czyni zamięszanie w domu swoim, odziedziczy wiatr, a głupi musi służyć mądremu.30 Owoc sprawiedliwego jest drzewo ; a kto naucza ludzi, mądry jest.31 Oto się sprawiedliwemu na ziemi nagroda staje, daleko więcej niezbożnemu i grzesznikowi.
1 Kto miłuje ćwiczenie, miłuje ; a kto ma w nienawiści karność, głupim jest.2 Dobry odniesie łaskę od Pana; ale męża który złe myśli, Bóg potępi.3 Nie zmocni się człowiek z niezbożności; ale korzeń sprawiedliwych nie będzie poruszony.4 Żona stateczna koroną jest męża swego; ale która go do hańby przywodzi, jest jako zgniłość w kościach jego.5 Myśli sprawiedliwych są prawe: ale rady zdradliwe.6 Słowa niepobożnych czyhają na krew; ale usta sprawiedliwych wybawiają ich.7 Niepobożni podwróceni bywają, tak, że ich niestaje; ale dom sprawiedliwych zostaje.8 Z rozumu swego mąż chwalony bywa; ale kto jest przewrotnego serca, wzgardzony będzie.9 Lepszy jest człowiek podły, który ma sługę, niżeli chlubny, któremu nie staje chleba.10 Sprawiedliwy ma na pieczy bydlątka swego; ale serce niepobożnych okrutne jest.11 Kto sprawuje ziemię swoję, chlebem nasycony bywa; ale kto naśladuje próżnujących, głupi jest.12 Niepobożny pragnie obrony przeciw nieszczęściu; ale korzeń sprawiedliwych daje ją.13 W przestępstwie warg upląta się złośnik; ale sprawiedliwy z ucisku wychodzi.14 Z owocu ust każdy będzie nasycony dobrem, a nagrodę spraw rąk jego Bóg mu odda.15 Droga głupiego zda się prosta przed oczyma jego; ale kto słucha rady, mądrym jest.16 Gniew głupiego zaraz poznany bywa; ale ostrożny pokrywa hańbę swoję.17 Kto mówi prawdę, opowiada sprawiedliwość; ale świadek kłamliwy mówi zdradę.18 Znajdzie takowego, co mówi słowa jako miecz przerażające; ale język mądrych jest lekarstwem.19 Wargi prawdomówne utwierdzone będą na wieki; ale króciuchno trwa język kłamliwy.20 Zdrada jest w sercu tych, którzy złe myślą; ale którzy radzą do pokoju, mają .21 Nie spotka sprawiedliwego żadne nieszczęście; ale niezbożnicy pełni będą złego.22 są Panu wargi kłamliwe; ale czyniący prawdę podobają mu się.23 Człowiek ostrożny tai umiejętność; ale serce głupich wywołuje głupstwo.24 Ręka pracowitych będzie panowała; ale zdradliwa będzie dań dawała.25 Frasunek w sercu człowieczem poniża je; ale powieść dobra uwesela je.26 Zacniejszy jest nad bliźniego swego sprawiedliwy; ale droga niezbożnych zawodzi ich.27 Nie upiecze chytry obłowu swojego; ale człowiek pilny majętności kosztownych nabędzie.28 Na ścieszce sprawiedliwości żywot, a na drodze ścieszki jej śmierci.
1 Syn mądry przyjmuje ćwiczenie ojcowskie, ale naśmiewca nie słucha strofowania.2 Każdy będzie pożywał dobrego z owocu ust swoich; ale przewrotnych krzywdy pożywać będzie.3 Kto strzeże ust swych, strzeże duszy swojej; kto lekkomyślnie otwiera wargi swe, będzie starty.4 Dusza leniwego żąda, a nic nie ma; ale dusza pracowitych zbogaci się.5 Słowa kłamliwego nienawidzi sprawiedliwy; ale niezbożny staje się obrzydliwym i shańbionym.6 Sprawiedliwość strzeże tego, który żyje bez zmazy; ale niezbożność podwraca grzesznika.7 Znajduje się taki co się czyni bogatym, a nie ma nic; i taki, co się czyni ubogim, choć ma wiele bogactw.8 Okup człowieczego jest bogactwo jego; ale ubogi nie słucha łajania.9 Światłość sprawiedliwych jasna: ale pochodnia bezbożnych zgaśnie.10 Samą tylko pychą człowiek zwady wszczyna, ale przy tych, co radę przyjmują, jest mądrość.11 Bogactwa źle nabyte umniejszą się; ale kto je zgromadza ręką swą, przyczynia ich.12 Nadzieja długa wątli serce; ale żądość wypełniona jest drzewem żywota.13 Kto gardzi słowem Bożem, sam sobie szkodzi; ale kto się boi przykazania jego, odniesie nagrodę.14 Nauka mądrego jest źródłem żywota ku ochronieniu się sideł śmierci.15 Rozum dobry daje łaskę; ale droga przewrotnych jest przykra.16 Każdy ostrożny umiejętnie sobie poczyna; ale głupi rozpościera głupstwo.17 Poseł niezbożny upada we złe; ale poseł wierny jest lekarstwem.18 Ubóstwo i zelżywość przyjdzie na tego, który się wyłamuje z karności; ale kto przestrzega upominania, wysławiony będzie.19 Żądność wypełniona słodka jest duszy; ale odstąpić od złego, głupim jest .20 Kto chodzi z mądrymi, mądrym będzie; ale kto towarzyszy z głupimi, startym będzie.21 Nieszczęście grzeszników ściga; ale sprawiedliwym Bóg dobrem nagrodzi.22 Dobry człowiek zostawia synom synów swoich; ale majętność grzesznika sprawiedliwemu zachowana bywa.23 Obfita na roli ubogich, a drugi ginie przez nieroztropność.24 Kto zawściąga rózgi swej, ma w nienawiści syna swego; ale kto go miłuje, wczas go karze.25 Sprawiedliwy je, i nasyca duszę swoję; ale żołądek niezbożnych niedostatek cierpi.
Słowniczek archaizmów (17)
obrzydliwością
coś odrażającego w oczach Boga
niepobożni, niepobożnych
bezbożni
niemasz
nie ma
niewiasta
kobieta
dusza, duszę, duszy
życie, osoba, człowiek
pomsty
zemsta; kara
nasienie
potomstwo
zawżdy
zawsze
popędliwość
gniew, porywczość
wżdy
jednak, mimo to
żywot, żywota
życie; także: łono, brzuch
jeźli
jeśli
tedy
wtedy, zatem
umiejętność
wiedza, poznanie
wesele
radość
dziedzictwo
spadek, własność
żywność
pożywienie
Biblia Gdańska, wyd. 1881, domena publiczna
Rozważanie dnia
Mały początek
Łk 13
Jezus porównuje królestwo Boże do ziarna gorczycy, które wyrasta w drzewo, i do zakwasu, którym kobieta zaczyna całe ciasto. Oba obrazy mówią o niepozornym początku i ukrytym, lecz nieodpartym wzroście. W świecie ceniącym spektakularne efekty łatwo lekceważyć małe, codzienne akty wiary: modlitwę w kuchni, uprzejmość wobec trudnego współpracownika, wierność w drobiazgach. Bóg często działa tak, że nie widać go od razu. Dziś nie próbuj dokonać czegoś wielkiego. Zrób jedną małą, dobrą rzecz i zostaw skutki Panu, który rozwija to, co zasiane w jego imieniu. Wierność w małym to już uczestnictwo w jego królestwie.
Modlitwa: Panie, naucz mnie cenić małe kroki i ufać, że ty sprawisz wzrost.