1 Józef był zawiedzion do Egiptu; i kupił go Potyfar, dworzanin Faraonów, żołnierstwa, mąż Egipczanin, z ręki Ismaelitów, którzy go tam byli zawiedli.2 I był Pan z Józefem, który był mężem szczęśliwie postępującym, a mieszkał w domu pana swego Egipczanina.3 I baczył pan jego, że Pan był z nim, a co on czynił, Pan szczęścił w ręku jego.4 I znalazł Józef łaskę w oczach jego, i służył mu; i przełożył go nad domem swym, a podał wszystko co miał, w ręce jego.5 I stało się, gdy go przełożył nad domem swym, i nad wszystkiem, co miał, błogosławił Pan domowi Egipczanina dla Józefa; i było błogosławieństwo Pańskie nad wszystkiem, cokolwiek miał w domu i na polu.6 poruczył wszystko, co miał, w ręce Józefowe, i ni o czem u siebie nie wiedział, tylko o chlebie, którego pożywał. A był Józef pięknej twarzy, i wdzięczny na wejrzeniu.7 I stało się potem, iż obróciła żona pana jego oczy swoje na Józefa, i rzekła: Śpij ze mną.8 Ale nie chciał: i rzekł do żony pana swego: Oto, pan mój nie wie, tak jako ja, co jest w domu jego; bo wszystko, co miał, podał w ręce moje.9 I nie masz nikogo w domu tym nad mię przedniejszego, i nie wyjął mi nic z mocy, prócz ciebie, przeto żeś ty jest żona jego; bym tedy miał uczynić tę wielką złość, i grzeszyć przeciwko Bogu?10 I stało się, gdy ona namawiała Józefa na każdy dzień, a on jej nie zezwalał, aby spał z nią, albo bywał z nią:11 Tedy dnia niektórego, gdy wszedł do domu, dla odprawowania pracy swej, a nie było tam z domowników nikogo w domu;12 Uchwyciła go za szatę jego, mówiąc: Śpij ze mną. Ale on zostawiwszy szatę swoję w ręku jej, uciekł, i wyszedł .13 A gdy ona obaczyła, iż zostawił szatę swoję w ręku jej, a uciekł precz;14 Tedy zawołała na czeladź domu swego, i rzekła do nich, mówiąc: Wejcie, wprowadził pan do nas męża Hebrejczyka, aby nas zelżył; wszedł do mnie, aby ze mną spał, ażem wołała głosem wielkim.15 A gdy usłyszał, żem wyniosła głos mój, i zawołała, zostawiwszy szatę swoję u mnie, uciekł, i wyszedł precz.16 I zatrzymała jego szatę u siebie, aż przyszedł pan jego do domu swego;17 I rzekła do niego w te słowa, mówiąc: Wszedł do mnie sługa ten Hebrejczyk, któregoś do nas, aby mię zelżył.18 A gdym podniosła głos swój, i zawołała, tedy zostawił szatę swą u mnie, i uciekł precz.19 I stało się, gdy usłyszał pan jego słowa żony swojej, które rzekła do niego, mówiąc: Tak mi uczynił sługa twój, rozgniewał się bardzo.20 I wziął pan Józefa, a dał go do domu więzienia, tam, gdzie więźnie królewskie sadzano, i był tam w domu więzienia.21 A Pan był z Józefem, i skłoniwszy ku niemu miłosierdzie, dał mu łaskę w oczach przełożonego nad domem więzienia.22 Tedy przełożony nad domem więzienia, podał w moc Józefowi wszystkie więźnie, którzy byli w domu więzienia; a wszystko, co tam czynić mieli, to on sprawował.23 A przełożony nad domem więzienia nie doglądał tego, czego mu się powierzył, dla tego iż Pan był z nim, a co on czynił, to Pan szczęścił.
1 I stało się potem, że coś przewinęli podczaszy króla Egipskiego, i piekarz przeciw panu swemu, królowi Egipskiemu.2 I rozgniewał się na obu dworzanów swoich, na przełożonego nad podczaszymi, i na przełożonego nad piekarzami.3 A dał je do więzienia w dom żołnierzów, na miejsce, gdzie był Józef więźniem.4 I oddał im hetman żołnierzów Józefa, i służył im; i byli przez niemały czas w więzieniu.5 się obiema śnił sen, każdemu sen jego, jednejże nocy, każdemu według wykładu snu jego, podczaszemu i piekarzowi króla Egipskiego, którzy byli więźniami w domu więzienia.6 A przyszedłszy do nich Józef rano, ujrzał je, a oto byli strwożeni.7 I pytał dworzan Faraonowych, którzy byli z nim w więzieniu, w domu pana jego, mówiąc: Czemużeście dziś tak smutnej twarzy?8 I odpowiedzieli mu: Śnił się nam sen, a nie masz kto by go wyłożył. Tedy rzekł do nich Józef: nie Boże są wykłady? powiedzcie mi proszę.9 A tak powiedział przełożony nad podczaszymi sen swój Józefowi, i rzekł mu: Śniło mi się, a oto winna macica przede mną,10 A na winnej macicy były trzy gałązki, a ona pąki wypuszczała, a wychodził kwiat jej, i dostawały się jagody gron winnych.11 A kubek Faraonów był w ręce mojej, wziąłem tedy jagody, i wytłaczałem je w kubek Faraonów, i podawałem kubek w ręce Faraonowe.12 Tedy mu powiedział Józef: Ten jest wykład snu tego: Trzy gałązki, trzy dni są.13 Po trzech dniach wywyższy Farao głowę twą, a przywróci cię do pierwszego urzędu, i będziesz podawał kubek Faraonowi do ręki jego, według zwyczaju pierwszego, gdyś był podczaszym jego.14 Tylko wspomnij sobie na mię, gdy się będziesz miał dobrze, i uczyń proszę ze mną miłosierdzie, abyś wzmiankę uczynił o mnie przed Faraonem, i wybawił mię z domu tego;15 Bo mię kradzieżą wzięto z ziemi Hebrajskiej, a do tego nicem tu nie uczynił, że mię wrzucono do tego więzienia.16 A widząc przełożony nad piekarzami, dobrze wyłożył, rzekł do Józefa: Jam też we śnie moim widział, a oto, trzy kosze białe nad głową moją.17 A w koszu najwyższym były wszelakie potrawy Faraonowe, roboty piekarskiej, a ptactwo jadło je z kosza, który był nad głową moją.18 Tedy odpowiedział Józef, i rzekł: Tenci jest wykład jego: Trzy kosze, trzy dni są;19 A po trzech dniach odejmie Farao głowę twoję od ciebie, i obwiesi cię na drzewie, a będzie ptactwo jadło ciało twoje z ciebie.20 I stało się dnia trzeciego, dnia narodzenia Faraonowego, że uczynił ucztę na wszystkie sługi swe, i policzył głowę przełożonego nad podczaszymi, i głowę przełożonego na piekarzami w poczet sług swoich.21 I przywrócił przełożonego nad podczaszymi do podczastwa, aby podawał kubek do rąk Faraonowych.22 A przełożonego nad piekarzami obwiesił, jako im był sen wyłożył Józef.23 Jednak nie wspomniał przełożony nad podczaszymi na Józefa, ale go zapomniał.
1 I stało się, gdy dokończył Jezus tych mów, odszedł z Galilei, a przyszedł na granice Judzkie nad Jordan.2 I szedł za nim wielki lud, i uzdrawiał je tam.3 przyszli do niego Faryzeuszowie, kusząc go i mówiąc mu: Godzili się człowiekowi opuścić żonę swoją dla każdej przyczyny?4 A on odpowiadając rzekł im: Nie czytaliście, ten, który stworzył na początku człowieka, mężczyznę i uczynił je?5 I rzekł: Dlatego opuści człowiek ojca i matkę, a przyłączy się do żony swojej, i będą dwoje jednem ciałem.6 A tak już nie są dwoje, ale ciało; co tedy Bóg złączył, człowiek niechaj nie rozłącza.7 Rzekli mu: tedy Mojżesz kazał dać list rozwodny i opuścić ją?8 Rzekł im: Mojżesz dla zatwardzenia serca waszego dopuścił wam, opuścić żony wasze, lecz z początku nie było tak.9 Ale ja powiadam wam: Iż ktobykolwiek opuścił żonę swoję, (oprócz dla ), a inszą by pojął, cudzołoży; a kto by opuszczoną pojął, cudzołoży.10 Rzekli mu uczniowie jego: taka jest sprawa męża z żoną, tedy nie jest dobrze żenić się.11 A on im rzekł: Nie wszyscy pojmują tej rzeczy, ale tylko ci, którym to dano.12 są rzezańcy, którzy się tak z matki narodzili; są też rzezańcy, którzy od ludzi są urzezani; są też rzezańcy, którzy się sami urzezali dla królestwa niebieskiego. Kto może pojąć, niechaj pojmuje!13 Tedy mu przynoszono , aby na nie ręce wkładał i modlił się; ale uczniowie gromili je.14 Lecz Jezus rzekł: Zaniechajcie dziatek, a nie zabraniajcie im przychodzić do mnie; albowiem takich jest królestwo niebieskie.15 A włożywszy na nie ręce, poszedł stamtąd.16 A oto jeden przystąpiwszy, rzekł mu: Nauczycielu dobry! co dobrego mam czynić, abym miał żywot wieczny?17 Ale mu on rzekł: Przecz mię zowiesz dobrym? nikt nie jest dobry, tylko jeden, to jest Bóg; a jeźli chcesz do żywota, przestrzegaj przykazań.18 I rzekł mu: Których? A Jezus rzekł: Nie będziesz zabijał, nie będziesz cudzołożył, nie będziesz kradł, nie będziesz mówił fałszywego ;19 Czcij ojca twego i matkę, i miłować będziesz bliźniego swego, jako siebie samego.20 Rzekł mu młodzieniec: Tegom przestrzegał od młodości swojej; czegoż mi jeszcze nie dostaje?21 Rzekł mu Jezus: Jeźli chcesz być doskonałym, idź, sprzedaj majętności twoje, i rozdaj ubogim, a będziesz miał skarb w niebie, a przyszedłszy, naśladuj mię.22 A gdy młodzieniec te słowa usłyszał, odszedł smutny; albowiem wiele miał majętności.23 Tedy Jezus rzekł uczniom swoim: Zaprawdę powiadam wam, że z trudnością bogaty wnijdzie do królestwa niebieskiego.24 I powiadam wam: Że snadniej wielbłądowi przez ucho igielne przejść, niż bogatemu wnijść do królestwa Bożego.25 Co usłyszawszy uczniowie jego, zdumieli się bardzo, mówiąc: Któż tedy może być zbawion?26 A Jezus wejrzawszy na nie, rzekł im: U ludzić to nie można; lecz u Boga wszystko jest możebne.27 Tedy odpowiadając Piotr, rzekł mu: Otośmy my opuścili wszystko, i poszliśmy za tobą; nam tedy za to będzie?28 A Jezus rzekł im: Zaprawdę powiadam wam: Iż wy, którzyście mię naśladowali w odrodzeniu, gdy usiądzie Syn człowieczy na chwały swojej, usiądziecie i wy na dwunastu stolicach, sądząc dwanaście pokoleń Izraelskich.29 A każdy, kto by opuścił domy, albo braci, albo siostry, albo ojca, albo matkę, albo żonę, albo dzieci, albo rolę, dla imienia mego, stokroć więcej weźmie, i żywot wieczny odziedziczy.30 A wiele pierwszych będą ostatnimi, a ostatnich pierwszymi.
1 śpiewakowi psalm Dawidowy.2 Niebiosa opowiadają chwałę Bożą, a dzieło rąk jego rozpostarcie oznajmuje.3 Dzień dniowi podaje słowo, a noc nocy pokazuje ,4 języka ani , gdzieby głosu ich słychać nie było.5 Na ziemię wyszedł porządek ich, a na kończyny okręgu ziemi słowa ich; słońcu na nich namiot wystawił.6 A to jako oblubieniec wychodzi z łożnicy swojej; raduje się jako olbrzym, który ma bieżeć w drogę.7 Wychodzi od kończyn niebios, a obchodzi je aż do kończyn ich, a niemasz nic, coby się mogło ukryć przed gorącem jego.8 Pański jest doskonały, nawracający ; Pańskie wierne, dawające mądrość nieumiejętnemu.9 Przykazania Pańskie są prawe, uweselające serce; przykazanie Pańskie czyste, oświecające oczy.10 Pańska czysta, trwająca na wieki; Pańskie są prawdziwe, a przytem i sprawiedliwe;11 Pożądliwsze nad złoto, i nad wiele najwyborniejszego złota, i słodsze nad miód i nad plastr miodowy.12 Sługa też twój bywa oświecony przez nie; a kto ich przestrzega, odnosi zapłatę wielką.13 Ale występki któż zrozumie? od tajemnych występków oczyść mię.14 I od swawolnych zachowaj sługę twego, aby nie panowali nademną; doskonałym będę, a będę oczyszczony od przestępstwa wielkiego. Niechże będą przyjemne słowa ust moich, i rozmyślanie serca mego przed twojem, Panie, skało moja, i odkupicielu mój!
Słowniczek archaizmów (34)
tedy
wtedy, zatem
hetman, hetmana
dowódca wojska
iż
że
wszystko, wszystkę, wszystkiem, wszystkiego
cały, każdy
przeto, przetoż
dlatego
jakoż
a więc, jakże
precz
daleko, na zewnątrz
albowiem
ponieważ, bo
przywiódł
przyprowadzę, przyprowadził
farao, faraonowi
faraon
onym
ten, tamten
izali
czyż? (pytanie retoryczne)
jakoby
jak gdyby; żeby
niewiastę
kobieta
jedno
tylko (np. „jedno wierz” = tylko wierz)
przecz, przeczże
dlaczego
wszeteczeństwa
rozpusta, niemoralność
jeźli, jeźlić
jeśli
żywot, żywota
życie; także: łono, brzuch
dziatki
dzieci
wnijdzie, wnijść
wejdzie, wejść
świadectwo, świadectwa
w Biblii często: przykazania Boże; „skrzynia świadectwa”
zasię
zaś, natomiast
cóż
co
stolicy
tron (także: stolica)
przedniejszemu
najznamienitszy, naczelny
umiejętność
wiedza, poznanie
niemasz
nie ma
mowy
słowo, wypowiedź; także: język
zakon
Prawo Mojżeszowe (Tora)
duszę
życie, osoba, człowiek
bojaźń
cześć, lęk; „bojaźń Pańska” = cześć i posłuszeństwo wobec Boga
sądy
wyroki Boże, przepisy
obliczem
twarz; „przed obliczem” = w obecności
Biblia Gdańska, wyd. 1881, domena publiczna
Rozważanie dnia
Pan był z Józefem
Rdz 39–40
Józef jest sprzedany przez braci, potem fałszywie oskarżony i wrzucony do więzienia. Tekst powtarza jednak zdanie, które zmienia perspektywę: Pan był z Józefem. Nie ma tu mowy o tym, że wszystko szło gładko, jest za to obecność Boga w miejscu, które z zewnątrz wygląda na pozbawione Boga. Józef nie siedzi biernie, tylko robi swoje, służy ludziom, nawet zapytawszy współwięźniów, dlaczego mają smutne twarze. Wierność w niesprawiedliwych okolicznościach jest jedną z najtrudniejszych form wiary. Dziś, w swoim miejscu, które może ci się nie podobać, wykonaj jedno zadanie z pełnym zaangażowaniem, jak dla Pana, i zauważ kogoś, komu możesz okazać życzliwość. Bóg nie zapomina o tobie, nawet gdy otoczenie wydaje się zamknięte.
Modlitwa: Boże, bądź ze mną także tam, gdzie jest trudno i niesprawiedliwie. Ucz mnie wierności w miejscu, w którym mnie postawiłeś.